Obłoki srebrzyste na letnim niebie

Autor: Karol Wójcicki 

Obłoki srebrzyste na letnim niebie

Opublikowany

Lato to najlepszy okres w roku do fotografowania zjawiska tzw. obłoków srebrzystych. Czym są i jak „ustrzelić” ulubione chmury miłośników nocnego nieba?

Nie przypominają zwykłych chmur - te po zachodzie Słońca przybierają lekko czerwonawą barwę, a później z każdą chwilą ciemnieją, odcinając się wyraźnie od jasnego nieba nisko nad północnym horyzontem. Z obłokami srebrzystymi jest inaczej. Gdy po 22:30 robi się coraz ciemniej, one stają się coraz wyraźniejsze mieniąc się błękitno-elektrycznym blaskiem.
sig4.jpg
Aby je zobaczyć wystarczy znaleźć rozległą polanę, stanąć nad brzegiem jeziora lub morza. Czasem warto wdrapać się na pagórek. Pojawiają się nocą nisko nad północnym horyzontem na wysokości z reguły zaledwie kilku stopni, choć w skrajnych przypadkach potrafią sięgnąć zenitu, co udowodniły tegoroczne obserwacje polskich miłośników nieba. Dziwne, świecące chmury. Pojawiają się po raz pierwszy w czasie ostatnich majowych nocy. Towarzyszą nam do końca lipca. Trwający obecnie sezon jest jednym z najlepszych od wielu lat, a Obłoki Srebrzyste niejednokrotnie udowodniły, że są jednym z najciekawszych zjawisk letniego nieba.
Dziś już wiemy, że tzw. polarne chmury mezosferyczne - jak fachowo powinniśmy je określać -  są pomostem łączącym meteorologię z astronomią. Są najwyżej powstającym rodzajem chmur obserwowanym w ziemskiej atmosferze. Powstają na wysokości ok. 75-85 km poprzez oblodzenie opadających na atmosferę drobinek pyłu kosmicznego. Choć proces ten może zachodzić nad całą planetą, zjawisko obłoków srebrzystych można obserwować jedynie w specyficznych warunkach oświetleniowych.
Na północnej półkuli Ziemi najlepiej obserwować je w okolicach przesilenia letniego. Wtedy noce są krótkie, a z perspektywy obserwatora, słońce chowa się nocą bardzo płytko pod północny horyzont. Z tego powodu w Polsce w czerwcu i lipcu noce są bardzo jasne, a nisko nad północnym horyzontem nawet ok. północy widać łunę po zachodzącym słońcu. Właśnie w takich warunkach pojawiają się „Srebrzaki” - jak mówią o nich miłośnicy astronomii. Powstając nad Arktyką, działaj jak gigantyczne zwierciadło. Odbijają promienie słoneczne które podczas naszej nocy padają na drugą stronę planety. Dzięki temu w ciemnościach wyróżniają się jasną, błękitno-elektryczną poświatą. To właśnie ich blask odróżnia ich innych widocznych w tym czasie na niebie chmur. Zjawisko „Srebrzaków” najlepiej wypatrywać między 23:00 a 00:00, oraz między 2:00, a 3:00. Na obserwacje wybierz miejsce z całkowicie odsłoniętym północnym horyzontem - nadmorską plażę, południowy brzeg jeziora, pagórek, łąka.
sig3.jpg
Obłoki srebrzyste to jeden z najciekawszych widoków jaki można uwiecznić na zdjęciu w takcie krótkich, letnich nocy. Zrobienie im zdjęcia jest dużo prostsze niż mogłoby się wydawać - warto pamiętać o kilku zasadach:

1) Jak każde zdjęcie nocnego nieba, te prezentujące Srebrzaki powinno być wykonywane na nieruchomym statywie - umożliwi to uzyskanie nieporuszonej fotografii przy czasie ekspozycji rzędu kilku sekund.

2) Aparat dobrze jest wyposażyć w jasny obiektyw. Pozwoli to nam uzyskać lepszy efekt zdjęcia w krótszym czasie. Warto również dobrać odpowiednią ogniskową. Rozległe Obłoki Srebrzyste należą do rzadkości, warto mieć jednak w pogotowiu jasną 14-tkę z serii Art choć w skrajnych przypadkach i ona może okazać się niewystarczająca. Dużo częściej można trzeba im się przyjrzeć z bliska. Uwzględniając jasność i ogniskową obiektywu do ich fotografowania znakomicie nadadzą się obiektywy SIGMA z serii Art - 50 i 85 mm ze światłem f/1.4 .

3) Dla lepszego efektu przymknij przesłonę w aparacie o kilka kroków.

4) W zależności od warunków czułość ISO ustaw w przedziale 800-1600, a czas ekspozycji od 4 do 30 sek. Pamiętaj, że im dłuższa ogniskowa tym mniej czasu możesz naświetlać zdjęcie bez uzyskania efektu poruszonych gwiazd (w wyniku ruchu obrotowego Ziemi).

Nie zapominaj o zapisywaniu zdjęć w formacie RAW. W procesie dalszej obróbki pozwoli Ci to wydobyć więcej detali.
sig1.jpg
Tekst i zdjęcia: Karol Wójcicki.

Udostępnij

Powiązane artykuły
Astrofotografia. Zorza polarna w obiektywie Karola Wójcickiego

temu

Nocne niebo w pewnym momencie staje się dla miłośnika astronomii nieco przewidywalne. Układ gwiazd, nadciągające zjawiska, kadr uchwycony w terenie - z odrobiną wiedzy lub pomocą odpowiednich aplikacji niebo przestaje być tajemnicą. Jednak zaledwie trzy godziny lotu z Polski wystarczą, aby przenieść się w miejsce, gdzie nie sposób przewidzieć co noc przyniesie.
Z obiektywem w przestworzach! Fotografujemy Air Show.

temu

Fani fotografii lotniczej ściągają do Gdyni! W dniach 17-19.08.2018 odbędą się pokazy Aerobaltic Air Show, czyli świetna okazja do wypróbowania swoich sił w fotografii lotniczej. Zanim wyruszycie na lotnisko koniecznie przeczytajcie nasze wskazówki!
Partnerstwo na lata – ponad 25 lat fotograficznej współpracy Jarosława Delugi-Góry z marką SIGMA

temu

Obiektywy marki SIGMA mają wiernych użytkowników na całym świecie. Wśród nich jest fotograf Jarosław Deluga-Góra, który używa tych japońskich obiektywów od ponad 25 lat, zarówno w codziennej pracy z klientami, jak i prywatnie fotografując rodzinę. Poznajcie ambasadora marki SIGMA w Polsce.
Ludzkie historie, ludzkie twarze Bartosza Cierbikowskiego

temu

"Od 5 lat moją największą pasją jest fotografia. To ona napędza mnie do życia każdego dnia. Odmieniła moje życie i zmieniła mnie jako człowieka. Zmieniła także mój pogląd na otaczający mnie świat. Szczególnie to, jak patrzę na ludzi”. Tak o sobie i swoich inspiracjach mówi młody fotograf, Bartosz Cierbikowski, który jest autorem projektu fotograficznego Ludzkie historie, ludzkie twarze.